Nisan 2020 Başvuru Karşılama Raporu
5.5.2020
02129124243 no'lu başvuru hattımız, 05050041198 no'lu Whatsapp destek hattımız, sosyal medya hesaplarımız, mail adresimiz ve Manisa ilindeki kadın muhtar arkadaşlarımıza ulaşarak destek talep eden kadınların sayısında bu dönemde artış olduğunu gözlemliyoruz. 2020 Nisan ayında bizlere ulaşan başvurular hakkında verileri ve değerlendirmelerimizi içeren raporumuzu yayınlıyoruz.

Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu Kadın Meclisleri olarak şiddete uğrayan ya da şiddet tehlikesi altında olan her kadının yanındayız. Evlerde vakit geçirmek zorunda kaldığımız korona günlerinde kadına yönelik şiddetin artışı bizi umutsuzluğa sürüklemesin. Yapabileceklerimiz var. Başta yaşam hakkımız olmak üzere tüm haklarımız için neler yapılması gerektiğini birlikte konuşabileceğimiz başvuru kanallarımız var.

 

02129124243 no’lu başvuru hattımız, 05050041198 no’lu Whatsapp destek hattımız, sosyal medya hesaplarımız, mail adresimiz ve Manisa ilindeki kadın muhtar arkadaşlarımıza ulaşarak destek talep eden kadınların sayısında bu dönemde artış olduğunu gözlemliyoruz. 2020 Nisan ayında bizlere ulaşan başvurular hakkında verileri ve değerlendirmelerimizi içeren raporumuzu yayınlıyoruz. Bu raporlamaları bundan sonra her ay düzenli olarak kamuoyu ile paylaşmayı planlıyoruz.

 

Nisan ayında bize gelen başvurularla ilgili öne çıkan veriler şöyledir:

 

1.Türkiye’nin 28 farklı ilinden kadınlar bize başvurdu. 

2.Nisan ayında başvuru hattımızı arayanların oranı %55 arttı.* 

3.Kadına yönelik şiddete tanık olan kişilerin başvurusu %60 oranında arttı.**

4.En çok başvuru fiziksel şiddet nedeniyle geldi.

5.Dijital şiddet nedeniyle gelen başvurular arttı.

 

Nisan ayında başvuran kadınların bildirdiği sorunlar ise şöyledir:

 

1.Kadınlar koronavirüs nedeniyle hukuki süreç başlatmayı erteliyor.

2.Şiddete uğradıkları evden ayrılarak şehir dışındaki yakınlarının yanına gitmek isteyen kadınlar seyahat yasağı engeline takılıyor.

3.155, 183 gibi acil destek hatlarına ulaşmakta zorluk yaşanıyor.

4.Tahliye edilen ve cezaevinden izne çıkan kadına yönelik şiddet failler hakkında kadınlar bilgilendirilmiyor.

5.Hakkında uzaklaştırma kararı verilen failler bu kararı ihlal ettiklerinde uygulanması gereken zorlama hapsi cezası çoğu kez uygulanmıyor.

6.Şiddete uğrayan kadınlar virüs nedeniyle karakola, adliyeye, hastaneye, sığınmaevine gitmeye çekiniyor. 

 

Şimdi bu değerlendirmelerimizi başlıklarıyla inceleyeceğiz:

 

Nisan ayında başvuru hattımızı arayanların oranı %55 arttı

 

Salgın nedeniyle evde kalınan Mart ve Nisan aylarında bize yapılan başvuruların arttığını gözlemlemekteyiz.

 

Bu artış Mart ayında 2020’nin ilk iki ayına kıyasla %44 idi. Nisan ayında ise 2020’nin ilk üç ayına kıyasla başvuru hattımıza gelen aramalar %55.4 oranında artış göstermiştir.

 

Türkiye’nin farklı bölgelerinde toplam 28 ilden kadınlar bize ulaştı

 

Nisan ayında Türkiye’nin 28 ilinden başvuru hattımız arandı. En çok başvuru gelen iller İstanbul, Ankara, İzmir, Mersin, Adana, Antalya, Kocaeli şeklindedir. İllerin oransal dağılımı ise aşağıdaki tabloda belirtilmiştir:

 

İSTANBUL

29%

ANKARA

10%

İZMİR

7%

MERSİN

6%

ADANA

4%

ANTALYA

4%

KOCAELİ

4%

ÇORUM

3%

KÜTAHYA

3%

BOLU

2%

BURSA

2%

ÇANAKKALE

2%

ÇANKIRI

2%

DİYARBAKIR

2%

ISPARTA

2%

KARS

2%

KIRKLARELİ

2%

KİLİS

2%

MANİSA

2%

MARDİN

2%

MUĞLA

2%

ORDU

2%

SAKARYA

2%

ŞANLIURFA

2%

TEKİRDAĞ

2%

URFA

2%

UŞAK

2%

YOZGAT

2%

BELİRTMEYEN

2%

 


 

Kadına yönelik şiddete tanık olan kişilerin (anne, kardeş, arkadaş, komşu vb) başvurusu %60 oranında arttı

 

Başvuru hattımızı arayan kişilerin %68’i destek talep eden kişinin kendisi iken, %32 oranında ise başka bir kadın için yardım isteyen 3. kişiler bize ulaştı. Mart ayında bu oran %20 idi, yani Nisan ayında şiddete tanık olan 3. kişilerin bize başvurusunda %60 oranında bir artış yaşandı. Evde daha çok vakit geçirilen korona günlerinde, özellikle evde şiddet uygulayan fail ile birlikte yaşamak zorunda olan kadınlar açısından başvuru imkanlarının kısıtlı olduğunu düşündüğümüzde, şiddete tanık olan 3. kişilerin sessiz kalmaması büyük önem taşımaktadır.

 

Korona günlerinde en çok başvuru fiziksel şiddet nedeniyle geliyor

 

Nisan ayında başvuran kadınların %41’i fiziksel şiddet, %18’i psikolojik şiddet, %12’si ekonomik şiddet ya da ekonomik destek talebi, %11’i dijital şiddet, %4’ü cinsel şiddet, %4’ü kadın cinayeti davasına destek, %10’u ise şiddet dışı nedenler ile bize ulaşmıştır.

 

Fiziksel şiddet nedeniyle başvuranların evde kalınan dönemde artmış olması tesadüf değildir. Ayrıca Nisan ayında sosyal medya aracılığıyla dijital şiddet nedeniyle başvuran kadınlarda da artış oldu. İletişimin daha çok sosyal medyadan sürdüğü koronalı günlerde dijital şiddet özellikle genç kadınlara yönelmekte.

 

 

Başvuru hattımıza ulaşan kişilerden gelen taleplerle ilgili bazı değerlendirmelerimizi de aktarmak isteriz.


Kadınlar koronavirüs nedeniyle hukuki süreç başlatmayı erteliyor


-Şiddete uğradıkları ya da boşanmak istedikleri için bize ulaşan kadınlar, koronavirüs salgınından dolayı resmi kurumlara başvurma, dava açma gibi haklarını kullanmayı ertelediklerini belirtiyorlar. Resmi kurumlardan “kadına şiddet azaldı, kadın cinayetleri azaldı” şeklinde açıklamalar yapıldığını görüyoruz. Kadınların en çok boşanmak ya da ayrılmak istedikleri erkekler tarafından öldürüldüğünü düşündüğümüzde, bu dönemde kadınların ayrılma fikirlerini erteleme kararının bu sonuca yol açtığını öngörebiliriz. Ancak bu durum aynı zamanda kadınların şiddetle dolu hayata mahkum edilmesi anlamına geliyor. Kadına yönelik şiddet nedeniyle başlatılacak hukuki süreçleri kolaylaştırmak devletin görevidir.


-Bize başvuran kadınlar 155, 183 gibi acil hatlara ulaşamadıklarını, şikayetlerini ve ihbarlarını nereye yapacaklarını bilemediklerini belirtiyor. Korona günlerinde kadına yönelik şiddetin ihbar edilebileceği ayrı bir destek hattı oluşturulmalı, 7/24 ulaşılabilir olmalı ve hem bu hat hem de online başvurulabilen KADES uygulaması yaygınlaştırılmalıdır.


-6284 Sayılı Koruma Kanunu kapsamında hakkında uzaklaştırma kararı verilen kadına yönelik şiddet faillerinin bu kararı ihlal etmesine ve kadınların bu ihlalleri kolluk kuvvetlerine bildirmesine rağmen, yasada yer alan “zorlama hapsi” cezasının uygulanmadığına dair başvurular bize gelmekte. Kaldı ki defalarca kez şikayetçi olmasına rağmen fail hakkında gerekli işlemler yapılmadığı için fail tarafından ağır yaralanan kadınların yakınları da bize ulaşmakta. Yasayı uygulamak kadınları yaşatacaktır, 6284’ün etkin uygulanması derhal sağlanmalıdır.


Şiddete uğradıkları evden ayrılarak şehir dışındaki yakınlarının yanına gitmek isteyen kadınlar seyahat yasağı engeline takılıyor


-Bize ulaşan kadınlar şiddetten kurtulmak için evlerinden ayrılıp yakınlarının yanına gitmek isteseler de şehirler arası seyahat kısıtlaması nedeniyle gidemediklerini ifade ediyor. Korona günlerinde alınan sağlığı korumaya yönelik tedbirler kadınların haklarını kullanmalarının önünde engel oluşturmamalı, şehirler arası seyahat kısıtlaması nedeniyle kadınlar şiddete uğradıkları evlere dönmek zorunda bırakılmamalı ve gerekli izinlerin verilebilmesi için düzenlemeler acilen yapılmalıdır.


-Gerek infaz yasasıyla gerekse başka sebeplerle cezaevinden tahliye edilen kadına yönelik şiddet faillerinin tahliye kararlarının kadınlara bildirilmediğine yönelik başvurular alıyoruz. İçişleri Bakanlığı Genelgesi’nin ve İstanbul Sözleşmesi’nin şartlarından olan bildirim yükümlülüğünü devlet kurumları hiçbir ihmale mahal vermeden yerine getirmelidir.


-Nisan ayında şiddete tanık olan 3. kişilerin başvuru hattımıza ulaşarak şiddet ihbarları arttı. Şiddetin tanığı olanların tepkisiz kalmaması hayati önem taşımaktadır. Salgın döneminde şiddete uğrayan kadınların bizzat başvurmasındaki zorluklar da dikkate alınarak 3. kişilerin ihbarları kolluk kuvvetleri ve gerekli tüm merciler tarafından titizlikle ele alınmalıdır.


-Korona günlerinde eğitime ara verilmesiyle yaşadıkları şehirden ailelerinin yanına dönen ve annelerinin şiddete uğramasına tanık olan üniversite öğrencileri bize ulaşıyor. Şiddeti her gün gözünün önünde görmeye dayanamayan öğrenciler, babaları yaşlı/hasta olduğu ya da gidecek yeri olmadığı düşünceleriyle korona döneminde şikayet etmekten çekiniyor. Hakkında uzaklaştırma kararı verilen failin nerede kalacağından salgın döneminde sağlığının korunmasına kadar tüm sorunlarla ilgilenmek devletin sorumluluğundadır.


-Başvuru hattımıza ulaşan kadınlar korona döneminde şikayet için karakola veya adliyeye, darp raporu için hastaneye ve sığınmaevine gitmeye çekiniyorlar. Bu durum, kadına yönelik şiddet başvuruları için getirilen online sistemlerin geliştirilmesine, fiziken gidilmesi gerekli durumlarda ise hijyen olanaklarının artırılmasına duyulan ihtiyacı göstermektedir.


-Salgın nedeniyle işsiz kalan veya ekonomik yetersizlikler yaşayan kadınlar başvuru hattımıza ulaşıyor. Kadınları ekonomik olarak destekleyecek politikalar özellikle salgın döneminde artırılmalıdır.


-Kendisi 65 yaşında olan ve 85 yaşındaki evli olduğu erkek tarafından psikolojik ve fiziksel şiddete maruz kalan bir kadın bize başvurdu. Bu durum, her yaşta kadının, her yaşta fail tarafından şiddetle karşı karşıya olduğunu gösteriyor.


Kadınlar asla yalnız yürümeyecek


2020 Nisan ayında Kadın Cinayetlerini Durduracağız Platformu ve Kadın Meclisleri’ne şiddet nedeniyle yapılan başvuruların artması özellikle korona günlerinde kadına yönelik şiddetteki artışı bize gösteren bir veridir.


Bununla birlikte bize gelen başvurular gösteriyor ki korona günlerinde kadınlar haklarını kullanmayı ertelemekte veya çekinceler yaşamaktadır. Yetkililerin ise korona günlerinde kadına yönelik şiddeti durduracak acil önlemleri almadıkları gibi, şikayetçi olabilen kadınlara salgın gerekçe gösterilerek yeterli desteğin verilmediği, acil destek hatlarına dahi ulaşmanın zorlaştığı bize gelen başvuruların ortaya koyduğu bir gerçektir.


Bizler, şiddet nedeniyle bize ulaşan kadınlara hakları hakkında bilgi vermeye, gerekli yönlendirmeleri yapmaya, ihtiyaç halinde hukuki, sosyal medya ve basın desteği ile süreci birlikte takip etmeye devam ediyoruz.


Şiddet karşısında ulaşabileceğiniz acil hatları yeniden paylaşıyoruz:

155 Polis

156 Jandarma

183 Bakanlık Destek Hattı

Ayrıca tüm haklarınızı kullanmanız ve yapılacak ihmallerin önüne geçmek için 02129124243 no’lu başvuru hattımız ve 05050041198 no’lu Whatsapp destek hattımıza ulaşabilirsiniz.

Kadınlar asla yalnız yürümeyecek!



*2020 yılının ilk 3 ayı ile Nisan ayında gelen başvuru rakamları kıyaslanarak bu artış oranı elde edilmiştir.

 

**2020 yılı Mart ayı ile Nisan ayında gelen 3. kişilerin başvuruları kıyaslanarak bu artış oranı elde edilmiştir.